Informal Learning

Biçimsel Olmayan Öğrenme

Geçtiğimiz günlerde FutureLearning 2012 Konferansına göndermek amacıyla öğrenme deneyimlerinin yönetimiyle ilgili bir bildiri hazırladım (Mutlu, 2012).  Bu bildiride formel, non-formel ve informel öğrenme deneyimlerinin planlanması, yaşanması, algılanması, kaydedilmesi, değerlendirilmesine yönelik bir çerçeve önerisinde bulunuyorum. Formel ve non-formel öğrenme deneyimlerinin yönetimi işlemleri oldukça anlaşılır olmasına rağmen informel öğrenme deneyimlerinin yönetimi bir ölçüde bulanık kalmaktadır.

Önerilen çerçevenin geçerliliğinin test edilmesi amacıyla gelecekte amprik çalışmalar yapmayı planlıyorum.  Bu çalışmalarda bireylerin informel öğrenme deneyimlerinin eksiksiz olarak belirlenebilmesi ve kaydedilebilmesi için bu konuların biraz daha tanımlı hale getirilmesi gerekmektedir.

Yakın zamanlarda elime geçen informel öğrenmeye yönelik kaynaklarda, bildiride öne sürdüğüm yaklaşımı destekleyen önemli  sınıflandırmalarla karşılaştım (Eraut, 2000, Bennet, 2012). Bu sınıflandırmalar yardımıyla bireylerin informel öğrenme deneyimlerinin daha doğru ve eksiksiz olarak saptanabilmesi ve kaydedilebilmesi mümkün olacaktır.

Eraut  (2000) çalışmasında informel kelimesini kullanmaktan kaçınarak, non-formel öğrenme kelimesini formel öğrenmenin zıt kavramı olarak yeniden tanımlamış ve non-formel öğrenmeye ait tipoloji geliştirmiştir. Bu tipolojide non-formal öğrenme, öğrenenin niyet düzeyi göz önüne alınarak üstü örtük öğrenme, tepkisel öğrenme ve bilinçli öğrenme olarak üçe ayrılmıştır. Üstü örtük öğrenme herhangi bir öğrenme niyeti ve öğrenmeye yönelik bir farkındalık olmadan gerçekleşmektedir. Tepkisel öğrenme büyük ölçüde kendiliğinden gerçekleşen,  planlanmamış fakat öğrenenin farkında olduğu üstü açık  öğrenmedir. Bu öğrenme biçiminde öğrenmeye yönelik niyet değişik düzeyde  olabilir. Bilinçli öğrenme ise öğrenenin niyetiyle oluşan, planlanmış ve üstü açık bir öğrenmedir.

Non-formel öğrenmenin diğer boyutu ise öğrenmenin odaklandığı olayların zamanlanmasına ilişkindir: Öğrenmeyle ilgili olaylar geçmişte yaşanmış, şu anda yaşanıyor ya da gelecekte yaşanması muhtemel olabilir.

Eraut niyet düzeyi ile  olayların zamanlamasını biraraya getirerek non-formel öğrenmenin tipolojisini oluşturmuştur.

Tablo 1.  Michael Eraut'nun non-formel öğrenme tipolojisi (Eraut, 2000)

Uyaranın Zamanı	Üstü örtük öğrenme (Anlık/refleks)	Tepkisel öğrenme (Tepkisel/sezgisel)	Bilinçli öğrenme (Bilinçli/çözümleyici)
Geçmiş olaylar	Mevcut deneyim ile geçmişteki anılar arasındaki örtük bağlantı	Geçmişteki olaylar, iletişimler, etkinlikler, ve deneyimlerin büyük ölçüde kendiliğinden gerçekleşen özet yansımaları	Geçmişteki eylemlerin,  iletişimlerin, etkinliklerin ve deneyimlerin yorumu. Daha sistematik bir yansıma
Şu anda yaşanan deneyimler	Deneyimin seçilmiş bir bölümü hafızaya alınır	Olgular, görüşler, izlenimler ve fikirlerin tesadüfi kaydı. Öğrenme fırsatlarının farkedilmesi	Karar alma, problem çözme ve  informel öğrenmeyi planlama
Gelecekteki davranışlar	Önceki deneyimlerin bilinçsiz etkileri	Ortaya çıkan öğrenme fırsatları için hazırlanıyor olma	Planlı öğrenme hedefleri, planlanan öğrenme fırsatları

Bu çalışmada Eraut'un non-formel terimini makalesinde açıkladığı nedenler yüzünden aslında informel terimi yerine kullandığını unutmamak gerekir.

Bennet ise Schugurensky (2000) tarafından önerilen "Three forms of informal learning" modelini genişleterek  "Four-Part Model of Informal Learning"'i önermiştir.

Tablo 2. Schugurensky'nin üç biçimli modeli, (Schugurensky, 2000)

Biçim	Niyet	Farkında olma  (öğrenme deneyiminin yaşandığı anda)
Öz-yönlendirmeli Tesadüfi Sosyalleşme	evet hayır hayır	evet evet hayır

  

Tablo 3. Bennet'in dört parçalı  modeli (Bennet, 2012)

Öz-yönlendirmeli Niyetli Bilinçli	Tesadüfi Niyetsiz Bilinçli
Bütünleştirici Niyetli Bilinçsiz	Üstü örtük Niyetsiz Bilinçsiz

Bu modellerde öz-yönlendirmeli ve tesadüfi öğrenme biçimleri bilinçli bir faaliyet olduğundan dolayı açık ve kolay gözlenen faaliyetlerdir. Bennet, Schugurensky'nin modelindeki sosyalleşme biçimini üstü örtük olarak yeniden adlandırmıştır. Bu biçimde kişi sosyal ortamlarda farkına varmadan ve önceden niyet etmeden öğrenir. Bütünleştirici öğrenme ise üstü örtük bilginin niyetli fakat bilinçsiz olarak işlenmesi ile öğrenmeye ait ürünler ve zihinsel imgelere bilinçli  erişimi birleştiren bir öğrenme süreci olarak tanımlanmıştır.

İnformel öğrenmeye yönelik bu iki farklı tipolojiden yararlanarak bireylerin yaşamında gerçekleşen ve daha önce farkına varılmayan informel öğrenme deneyimlerini farketmek, kaydetmek, planlamak, yaşamak ve değerlendirmek için daha açık anlaşılır yeni örnekler oluşturmak mümkün olacaktır. 

Kaynaklar

Bennett, Elisabeth E. (2012). A Four-Part Model of Informal Learning: Extending Schugurensky’s Conceptual Model. In the proceedings of the Adult Education Research Conference. Saratoga Springs, NY: AERC. Retrieved from http://www.adulterc.org/Proceedings/2012/papers/bennett.pdf

Eraut, M. (2000). Non-formal learning, implicit learning and tacit knowledge, in F. Coffield (Ed) The Necessity of Informal Learning: Policy Press. Bristol 

Mutlu, M.E. (2012). A Mobile Information Framework Proposal for The Development of Personal Learning Environments,  Future Learning - IV. International Future Learning Conference, İstanbul, Türkiye, 14-16 Kasım 2012 (Kabul edildi)

Schugurensky, D. (2000). The forms of informal learning: Towards a conceptualization of the field. NALL Working Paper #19-2000. Retrieved from

http://www.nall.ca/res/19formsofinformal.htm

Toolbox of Researcher: Mendeley

Araştırmacının Alet Kutusu: Mendeley

Akademik çalışma yaparken literatür taraması temel bir işlemdir. Her akademisyenin kendi alanına ait önemli makaleleri ve bildirileri biriktirdiği bir klasör bulunur. Geçmişte bu klasör genellikle yayınların dergilerden çekilmiş fotokopilerini içeren fiziksel klasörler oluşmaktayken, günümüzde daha çok  bilgisayarımızda sakladığımız dijital belgelerden oluşmaktadır.

Günümüzde akademik araştırma yapmak neredeyse bütünüyle bilgisayar ortamında gerçekleşen bir etkinlik haline gelmiştir. Akademik çalışmanın laboratuvar, saha, gözlem, sanat vb. çalışmaları dışında kalan bütün aşamaları (sempozyum ya da bilimsel dergiyle iletişim kurup süreci başlatma, literatür tarama, alıntı yapma, referans verme, not alma, beyin fırtınası gerçekleştirme, istatistiksel işlemleri yapma, tablo ve şekil oluşturma, makale ya da bildiriyi bir sözcük işlemci programıyla düzenleme, diğer araştırmacılarla tartışma, bildiri sunusu hazırlama ve makale/bildiriyi dergi/sempozyuma gönderme vb. aşamalar) akademisyen tarafından kendi bilgisayarında gerçekleştirilmektedir.

Başlangıç aşamasında sınırlı sayıda belgeyle çalışmak sorun olmazken, zamanla binlerce Word, PowerPoint ve Pdf dosyasını yönetmek sorun olmaya başlar. Bu aşamada başvuru yönetim yazılımları araştırmacının hayatını kurtarır.

Başvuru yönetim yazılımları (alıntı yönetimi yazılımı ya da kişisel bibliyografya yönetimi yazılımı olarak da adlandırılırlar) akademisyen ve araştırmacıların başvuru kaynaklarını yönetmelerini sağlamak amacıyla geliştirilmiş yazılımlardır. Başlangıçta yayınlara ait alıntıların ve dijital kopyaların saklandığı ve saklanan bu kayıtlar üzerinde arama yapılabilen bir masaüstü veritabanı uygulaması olarak tasarlanmış olan bu yazılımlar, günümüzde bilimsel yayın veritabanlarında belge arama, belge paylaşma, sosyal ağ oluşturma, grup çalışmaları gerçekleştirme, belgeleri bulut ortamında saklama ve birden çok bilgisayarda senkronize etme gibi gelişmiş  Web 2.0 özellikleri barındırmaktadırlar.

Günümüzde çok sayıda başvuru yönetim yazılımı bulunmaktadır. Örneğin Wikipedia'da 30 farklı başvuru yönetim yazılımı karşılaştırılmıştır (1). Biz bu yayında en popüler başvuru yönetim yazılımlarından birisi olan Mendeley yazılımını inceleyeceğiz.

Mendeley yazılımı bir Masaüstü bileşeni ve bir Web sitesi hizmetini içermektedir. Mendeley sitesine (2) giderek kayıt yaptırıp, Mendeley masaüstü uygulamasını bilgisayarınıza indirebilirsiniz.

Yayın Kitaplığı Oluşturma
Mendeley masaüstü uygulaması bilgisayarınıza kurulduğunda hemen akademik yayın dosyalarınıza ait kitaplık oluşturabilirsiniz. Bu amaçla bilgisayarınızda bulunan makalelere ait PDF dosyalarını (ya da diğer formatlardaki belgeleri) sürükle bırak ile Mendeley yazılımına taşımanız yeterli olacaktır. Mendeley kendisine yüklenen belgelerin içeriğini tarayarak, makalenin adı, yazar adları, makalenin yayınlandığı derginin adı, yayın yılı, cilt ve sayısı, yayınevi, özeti, anahtar sözcükleri vb. bilgilerini çıkartacaktır.

Eğer Mendeley'e yüklenen belgeden Mendeley yayının adından başka bilgi çıkartamıyorsa, "Search by Title on Google Scholar" düğmesine tıklayarak, Mendeley'in bu makaleye ait künyeyi internette arayarak bulmasını sağlayabilirsiniz.

Mendeleye sadece dergi makaleleri değil, kitap, kitap bölümü, tez, web sayfası, bilgisayar programı, televizyon yayını vb. 20 farklı yayın türüne ait içerik girilebilmektedir. Mendeley her yayın türü için çok sayıda alanda (örneğin dergi (Journal) yayınları için 66 farklı alan)  veri tutabilmektedir.

Bilgisayarınızdaki yüzlerce PDF'yi bir kerede Mendeley'e sürükleyerek bu işlemlerin bir kaç dakika içerisinde gerçekleşmesini sağlayabilirsiniz. Mendeley kendisine yüklenen yayınları hemen yazar adına, dergi adına, yazarın belirlediği anahtar sözcüklere ya da sizin girdiğiniz etiketlere göre indeksleyecektir.

Mendeleye yüklediğiniz belgeleri Mendeley Web sitesiyle senkronize edebilirsiniz. Böylece başka bir bilgisayara Mendeley masaüstü uygulaması kurduğunuzda, yüklü belgelerinizi o bilgisayara da indirerek eşleştirmeniz mümkün olacaktır.

Belge ve Başvuruların Yönetimi
Mendeley'de yüklenen yayınları iç içe açabileceğiniz klasörlere yerleştirerek yayınlarınızı araştırma alanlarınıza göre düzenleyebilirsiniz. Bilgisayarınızdaki klasörleri Watch Folder olarak tanımlayarak, bu klasörlere kopyalanan belgelerin Mendeley'e otomatik olarak yüklenmesini sağlayabilirsiniz.

Belgelerde yazar adı, yayın adı, anahtar sözcük ve etiketlerde farklı yazımları ortadan kaldırmak için sürükle bırak yöntemiyle birleştirme işlemi yapabilirsiniz.

Mendeleye yüklemiş olduğunuz belgeler üzerinde filtre kullanarak seçili yazarların ya da seçili dergilerin, yayınlarını listeleyebilirsiniz. Aynı şekilde, seçili anahtar sözcükler ya da seçili etiketleri barındıran yayınları da listelemek son derece kolaydır. 

Mendeleyin diğer güçlü aracı ise Arama aracıdır. Tüm yayınlar üzerinde sözcük ya da tümce bazlı arama yapabilirsiniz. Böylece bir sözcüğün makale adı başta olmak üzere, en çok geçtiği yayınlara erişebilirsiniz. Bu araç literatür taramasını çok kolaylaştırmaktadır. Mendeley içerisinde açarak incelediğiniz belgeler üzerinde not alabilir, belge üzerinde yazıların üstünü çizebilirsiniz. 

Alıntı Yapmak
Bir ya da daha çok belge seçiliyken sağ tuş menüsünde Copy Citation seçeneği ile belgelere ait alıntı bilgisini kopyalayabilir ve daha sonra Word belgesine yapıştırabilirsiniz. Mendeley yararlanılan kaynakları APA, APSA, AMA gibi 16 farklı başvuru stilinde oluşturabilmekte, seçeceğiniz onlarca başka stili de kendisine indirebilmektedir.

Mendeley Word Plug-In'ini indirerek, seçili belgelere ait alıntı bilgisini Microsoft Word belgelerine aktarabilir, ayrıca metin içerisinde yaptığınız alıntılara ait "Yararlanılan Başvurular" listesini tek bir işlemle oluşturabilirsiniz.

Birlikte Çalışma
Mendeley Web sitesinde oturum açtığınızda Mendeleye yükleyerek eşleştirme yaptığınız tüm belgeleri görebilirsiniz. Invite Colleagues ile çalışma arkadaşlarınızı davet edebilirsiniz ve onlara belge paylaşımı yapabilirsiniz. Hatta aynı belge üzerinde not alma, belge üzerini çizme gibi işlemleri gerçekleştirerek ortak çalışma yapabilirsiniz.

Belirli bir çalışma alanına ait gruplar oluşturarak bu gruplara belge yükleyebilir,  diğer araştırmacıları buraya davet edebilir, ya da kendiliğinden bu gruba kayıt yaptırmalarını sağlayabilirsiniz.

Mendeley aynı zamanda bir sosyal ağ olarak da kullanılabilir. Kendinize, gruplarınıza ya da davetli arkadaşlarınızla mesaj paylaşımı yapabilirsiniz.

Belge Arama
Mendeley Web sitesinde 3 Eylül 2012 tarihinde 283,977,579 adet kullanıcı belgesi, 1,890,379 adet kayıtlı üye ve 176,077 adet araştırma grubu bulunmaktaydı. Bu belgeler, kullanıcılar ve gruplar üzerinde arama yapabilir, sizde olmayan belgeleri kendinize yükleyebilirsiniz. 

Başvuru yönetim yazılımları ile araştırma yapmanın verimliliği oldukça artmaktadır. Geleneksel olarak gerçekleştirilen ve zaman kaybına yol açan düzenleme, arama, alıntı yapma işlemleri başvuru yönetim yazılımları ile otomatikleştirilmekte ve araştırmacının içeriğe ve araştırmaya daha fazla odaklanması sağlanmaktadır.

Siteler
(1) http://en.wikipedia.org/wiki/Comparison_of_reference_management_software
(2) http://www.mendeley.com/

Windows 8 History

Windows 8 Tarihi

AllMyLists yazılımını Windows 8 Metro Style Application haline dönüştürmek amacıyla Aralık 2011 tarihinden itibaren çalışmaya başladım.

Geliştirme Sürümleri





Windows 8 Developer Preview (Build 8102) (13 Eylül 2011)
18 Eylül 2011'de Windows 8 Developer Preview'i Virtual PC ortamında incelemeye başladım.  Visual Studio 11 Developer Preview 16 Eylül 2012'de yayınlandı. 21 Kasım 2011 haftası yeni bir bilgisayara kurarak çalışmaya başladım. 3 Aralık 2012'de Visual Studio 11 Developer Preview ile AllMyListsMetro'yu yazmaya başladım.  SplitPage şablonundan yararlanarak CollectionPage ve SplitPage sayfalarını kullandım. AllMyListsMetro yazılımını (Türkiye yarışma kapsamında olmamasına rağmen, kurulum ve diğer düzenlemeleri deneyimlemek amacıyla) 7 Ocak 2012 tarihinde Microsoft Metro Style Application Contest'e gönderdim. 1 Şubat 2012 'de Visual Studio 2012 Beta yayınlandı.

Windows 8 Consumer Preview (Build 8205) (29 Şubat 2012)
1 Mart 2012'de Windows 8 Consumer Preview'i kurdum. AllMyListsMetro'yu yeni sürüme aktarmaya başladım.  Migrating your Build app to Windows 8 Consumer Preview belgesi yayınlandı. 215 sayfa. 

• Visual Studio 11 Developer Preview daki SplitPage ve CollectionPage templateleri UserControl ile oluşturulmuştu. 
• ModelView olarak List kullanılıyordu. 
• Visual Studio 2012 Beta'da SplitPage ve Grid Page templatelerinde Page ve Navigation yapısına geçilmiş. 
• SplitPage şablonundaki CollectionPage yerine ItemsPage gelmiş. 
• ModelView için ObservableCollection kullanılıyor. 
• LayoutAwarePage oluşturulmuş, 
• Style'lar, Converter'lar ve PageLayout methodları Common folderinde toplanmış.
• DataModel de Collection yerine Group ismi kullanılmış.
• SampleDataItem, SampleDataGroup, SampleDataCommon ve SamplaDataSource classları oluşturulmuş.

Aktarma işlemi 9 Mart 2012'de tamamlandı.

Windows 8 Release Preview (Build 8400) (31 Mayıs 2012)
Aynı tarihte Visual Studio 2012 Release Candidate yayınlandı. 1 Haziran 2012'de Windows 8 Release Preview'i ve Visual Studio 2012 RC'yi indirdim. 2 Temmuz 2012'de AllMyListsMetro'yu aktarmaya başladım. Migrating your Windows 8 Consumer Preview app to Windows 8 Release Preview belgesi 146 sayfa. Önemli yapısal değişiklikler yoktu.

Windows 8 Release to Manufacturing (Build 9200) (1 Ağustos 2012)
Aynı tarihte  Visual Studio 2012 final build yayınlandı. 29 Ağustos 2012'de Windows 8 RTM'yi ve Visual Studio 2012'yi kurdum. Migrating your Release Preview app to Windows 8 belgesi 85 sayfa. AllMyListsMetro'yu aktarmaya başladım. 

Windows 8 General Availability (26 Ekim 2012)
Visual Studio 2012 12 Eylül 2012'de yayınlanacak. Windows 8 yayınlandığında AllMyListsMetro için migration gerekecek mi henüz bilmiyorum.  

Kaynaklar
http://en.wikipedia.org/wiki/Windows_8
http://en.wikipedia.org/wiki/Visual_Studio
https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/pim-projects/

PLE Activities and Tools

Kişisel Öğrenme Ortamları Etkinlikleri ve Araçları

Kişisel Öğrenme Ortamlarındaki hangi öğrenme etkinliklerinin bulunduğu ve bu etkinliklerin hangi araçlarla gerçekleştirilebileceği konusunda çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Örneğin  (White, 2010; Leslie, 2012; Milligan et al., 2006; Wilson et al., 2006; Ivanova, 2009; Torres et al., 2010; Zhao and Yang, 2009; Santos et al., 2008; Castañeda and Soto, 2010; Mutlu, 2012)'da bu etkinliklere ve araçlara ait örnekler bulunmaktadır. 

Bu yayında PLE alanı dışından bir yazara yer vereceğiz. Andrew Churches kendisine ait Wiki sitesinde (Churces, 2012) Bloom'un Taksonomisindeki fiillerin digital dünyada hangi fiillere karşı geldiğini belirleyerek, PLE'de öğrenme etkinlikleri ve araçlarını belirlemek amacıyla kullanabileceğimiz bir çerçeve oluşturmuştur. PLE çalışmalarında yararlı olacağını düşünerek   Andrew Churces'in önerdiği dijital fiilleri burada yayınlıyorum. Yazarın kendi Wiki sitesinde bu dijital filleri yerine getirmek için kullanılabilecek Web 2.0 araçlarına ait ayrıntılı listeler yeralmaktadır. 

Şekil 1. Bloom'un Dijital Taksonomi Kavram Haritası 
(Kaynak: Andrew Churces, http://edorigami.wikispaces.com/Bloom%27s+Digital+Taxonomy)



Kaynaklar

Mutlu, M. E., (2012), “Eğitimde Yeni Teknolojilerin Kullanımı”,  Hakan, A (ed) Eğitim Biliminde Yenilikler, Açıköğretim Fakültesi Yayınları, Eskişehir, 2012

Milligan, C., Beauvoir, P., Johnson, M., Sharples, P., Wilson, S., & Liber, O. (2006). Developing a Reference Model to Describe the Personal Learning Environment. (W. Nejdl & K. Tochtermann, Eds.) EC-TEL 2006, 4227, 506 – 511. 

Leslie, S., (2012) A Collection of PLE diagrams, http://edtechpost.wikispaces.com/PLE+Diagrams

Ivanova, M. (2009). USE OF START PAGES FOR BUILDING A MASHUP PERSONAL LEARNING ENVIRONMENT TO SUPPORT SELF-ORGANIZED LEARNERS. Serdica J. Computing, 3, 227–238.

Torres, L., Gonzalez, H., Ojeda, J., & Monguet, J. M. (2010). PLEs from virtual ethnography of Web 2 . 0. Proceedings of the The PLE Conference 2010.

Zhao, H., & Yang, L. (2009). The personal learning environment (PLE) based on web2. 0. Management and Service Science, 2009. MASS  ’09. International Conference on, 1–4. 

Santos, P., Moghnieh, A., & Blat, J. (2008). A conceptual framework for the integration of the 2 . 0 Web Tools in Lifelong Learning Scenarios. 5th TENCompetence open workshop: Stimulating personal development and knowledge sharing, 0–3.

Castañeda, L., & Soto, J. (2010). Building Personal Learning Environments by using and mixing ICT tools in a professional way. Digital Education Review, 18(18), 9–25. 

White, D. C. (2010). Design and Implementation of a Personal Knowledge Integrator Federated with Personal Knowledge Environments. Proceedings of the The PLE Conference 2010.

Wilson, S., Liber, O., Johnson, M., Beauvoir, P., Sharples, P., & Milligan, C. (2006). Personal Learning Environments: Challenging the dominant design of educational systems. (M. Memmel, E. Ras, S. Weibelzahl, D. Burgos, D. Olmedilla, & M. Wolpers, Eds.)Journal of e-Learning and Knowledge Society, 3(june 2007), 27–38. 

Churces, A. (2012), Blog Post. Bloom’s Digital Taxonomy, http://edorigami.wikispaces.com/Bloom%27s+Digital+Taxonomy

Learning Design - IV

CopperCore Sunucusu ve SLED Player

Önceki yayında ReCourse LD Editörü ile UoL (Unit of Learning) oluşturmayı  görmüştük. Bu yayında ise hazırladığımız UoL belgelerini CopperCore sunucusunda yayınlamayı ve kullanıcıların yayınlanan UoL belgelerine erişerek SLED player ile oynatmalarını sağlayacağız.

TenCompetence sitesinde (1) bir CopperCore sunucusu bulunmasına rağmen erişim izinleri gibi nedenlerden dolayı bu sunucuyu kullanmak yerine CopperCore Runtime (ccrt) yazılımını indirerek kendi bilgisayarımıza br CopperCore sunucusu kurabiliriz.

CopperCore Runtime yazılımını (2) sitesinden indirebiliriz. ccrt yazılımı Java ile geliştirilmiştir ve çalışması için bilgisayarınızda JDK 5 veya üstü Java Geliştirme Kiti'nin kurulu olması gerekmektedir. Eğer bilgisayarınızda JDK yoksa (3) adresinden Java Platformunun (JDK) en son sürümünü indirip kurabilirsiniz. cctr zip dosyasını bilgisayarınıza indirdikten sonra bir klasöre çıkartmanız ve start_coppercore yığın dosyasını çalıştırmanız yeterlidir. Böylece bilgisayarınızda jboss uygulama sunucusu çalışmaya başlayacaktır (Bu aşamada masaüstünde bir cmd ekranı açılacaktır. Size devam etmeniz için Enter tuşuna basmanızı isteyen bir bildirimle karşılaşabilirsiniz. Bu durumda Enter tuşuna basarak programın çalışmasına devam etmesini sağlayabilirsiniz).

Bilgisayarınıza kurduğunuz CopperCore sunucusuna http://localhost:8080/linktool/ adresinden erişilebilirsiniz.  Bu aşamada  UoL yükleyebileceğiniz bir ekranla karşılaşacaksınız. 

Bu amaçla önce sunucuya kayıt olmanız ve oturum açmanız gerekmektedir.

Önceki yayında gösterildiği gibi ReCourse editör ile hazırladığınız bir UoL'yi kullanabileceğiniz gibi (4) adresinden daha önceden hazırlanmış bir UoL'yi de indirip kendi CooperCore sunucunuza yükleyebilirsiniz.

CopperCore sunucusu, bir UoL yüklendiğinde öncelikle belgeyi onaylama işleminden geçirir. UoL içersindeki tüm dosyalar onaylama işleminden geçirilir ve bir durum raporu sunulur. Herhangi bir dosya onaylanmaz ise CopperCore bu UoL'yi yayınlamaz. ReCourse ile sorunların giderilmesi ve Zip dosyasının tekrar oluşturularak CopperCore sunucusuna yüklenmesi gerekir.

Yukarıdaki ekranda UoL'ye ait tüm dosyaların CopperCore tarafından denetimden geçirildiği ve onaylandığı görülmektedir. Bu aşamada "View available Units of Learning " seçeneği ile CooperCore sunucusunda yüklü bulunan UoL'ler  listelenir ve son yüklenen UoL seçilerek SLED Player ile oynatılması  sağlanır.

Bir UoL'nin değişik isimler altında ve değişik zamanlarda çalışmaya başlaması sağlanabilir. Örneğimizde "Candidas" isimli UoL'nin 22.08.2012 tarihinde Saat 11:14'den itibaren oynatılabilmesi amaçlanmıştır.

"Create Run" düğmesine tıklanarak belirtilen oyun oluşturulur. Daha sonra "Available Runs" ekranında "Run Title" başlığı altındaki isimlerden birisi seçilerek UoL oynatılmaya başlanır. Bu aşamada UoL'de rol alacak kullanıcının belirlenmesi istenir. Bir başka kullanıcı adı ile oturum açılmadığı durumda UoL'de siz rol alacaksınız. Aynı UoL'de oturum açan başkaları da rol alabilirler (Örneğin sınıftaki diğer öğrenciler ya da öğretici).

Kullanıcı belirlendikten sonra "Go to player" seçeneği ile UoL başlatılır.

Bu şamadan itibaren UoL kapsamında size atanan etkinlikleri gerçekleştirmeye başlayabilirsiniz.

Bilgisayarınıza kurduğunuz CopperCore sunucusu localhost yerine bir servis sağlayıcıya kurularak, diğer kullanıcıların da erişimine açılabilir. Böylece bir dersi alan öğrenciler UoL'de tasarlanan etkinlikleri gerçekleştirerek bir öğrenme ve öğretme deneyimini yaşayabilirler.

Siteler
(1) http://coppercore.tencompetence.org:8080
(2) http://tencompetence-project.bolton.ac.uk/ldruntime/downloads/
ccrt_3.4_tenc_update_v2_0_0_final_hsql.zip
(3) http://www.oracle.com/technetwork/java/javase/downloads/index.html
(4) http://dspace.ou.nl/bitstream/1820/315/3/candidas_II.zip

Learning Design - III

Öğrenme Tasarımına devam ediyoruz. Önceki yayında öğrenme tasarımına ait öğeleri ele almıştık. Bu yayında güncel bir LD Editörünü kullanmaya başlıyoruz.

Günümüzde çok sayıda LD Editörü ve LD Playeri bulunmakta. Bu alandaki gelişmeleri izleyebilmek amacıyla Öğrenme Tasarımı yazılımlarıyla ilgili bir Wiki Sayfası oluşturmaya başladım (1).

Kullanacağımız yazılım TenCompetence Projesi kapsamında geliştirilen ReCourse editörü. ReCourse kendisine ait proje sitesinden indirilebilir (2). Windows işletim sistemi kullanıyorsanız Windows with Java seçeneği ile ReCourse-win-jre-2.0.3.zip dosyasını indirdikten sonra zip dosyasını bir klasöre çıkartınız ve klasör içerisindeki Recourse.exe'yi çalıştırınız. ReCourse LD Editörü karşınıza gelecektir.

Hemen bir ders oluşturup, derse modül ekleyebilir, modüle adımlar ekleyebilir ve adımlara etkinlikler ekleyebilirsiniz. Aşağıdaki örnekte "Kişisel Öğrenme Ortamları" isimli bir lisans üstü dersini alan üç öğrenci ve dersi veren bir öğretim üyesine oluşturulmuştur. İlk modül "Kişisel Öğrenme Ortamlarına Giriş" tir ve bu modüldeki ilk adımda öğrencilerin konuya ait bir blog sitesi ile bir wiki sitesini incelemeleri istenmiştir. 

Bu şekilde dersteki her hafta için öğrencilere ders öncesi ve sonrası için etkinlikler tasarlanabilir. 

Recourse editörünü kullanmaya gelecek yayınlarda devam edeceğiz. 


(1) https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/learning-design-software/
(2) http://tencompetence-project.bolton.ac.uk/ldauthor/

Learning Design - II

Learning Design konusuna devam ediyoruz. Önceki yayınımızda Learning Design'a giriş yapmış ve genel özelliklerinden bahsetmiştik. Bu yayında Learning Design'a ait temel kavramlar gözden geçirilecektir.

Learning Design konusundaki çalışmalar OUNL'de Koper ve arkadaşlarının geliştirmiş oldukları EML (Educational Modelling Language)'ye dayanmaktadır (Koper, 2001). Daha sonra oluşturulan IMS Learning Design Working Group tarafından 2003 yılında yayınlanmış IMS Learning Design specification'da ağırlıklı olarak EML temel alınmıştır.

Britain (2004)'e göre IMS LD içerisinde bir öğrenme birimine ait (Unit of Learning) aşağıdaki öğelerin bir bölümü ya da tümü tanımlanmış olmalıdır:

Öğrenme Amaçları (Learning Objectives): Bir ya da daha fazla öğrenme amacı.

Roller (Roles): Kişiler Öğrenen (Learner) ya da Görevli (Staff) olmak üzere iki farklı rol ile tanımlanmaktadır. 

Etkinlikler (Activities): Öğrenme etkinlikleri ve destek etkinlikleri olmak üzere iki türlü etkinlik bulunmaktadır.

Etkinlik Yapıları (Activity Structures): Etkinlikler etkinlik yapıları içerisinde biraraya getirilirler. Etkinlik yapıları diğer etkinlik yapılarına ya da dış öğrenme birimlerine referans verebilirler.

Ortam (Environment): Ortam öğesi iki temel türü kapsar:

• Öğrenme nesneleri (Learning objects): genellikle dışsal bi içeriğe, araçlara ya da testlere ait bir URL (seçeneğe bağlı olarak bir üstbilgiyle birlikte)
• Hizmetler (Services): Ortam içerisinde sağlanan ve çalışma anında aktif olan, tasarım anında ise erişilemeyen  hizmetler.  Hizmetlere örnek olarak tartışma forumları, sohbet odaları, izleme araçları ve genellikle Sanal Öğrenme Ortamları tarafından sağlanan diğer özellikler.

Kaynaklar (Resources): Beş türlü kaynak bulunmaktadır: web içeriği, imsld içeriği, kişi, hizmet ya da dosya.

Yöntem (Method): Bir yöntem bir dizi Perde (Act) içeren bir Oyun (Play) dan oluşur. Her Perde bir ya da daha fazla Rol-Parçası (Role-Part) nı kapsar. Her Rol-Parçası ise bir Rol  (Role) ve bir Etkinlik (Activity)  ya da Etkinlik-Yapısı (Activity-Structure) ile ilişkilidir. 

Öğrenme tasarımında yöntem öğesi ile değişik öğrenme nesneleri ve hizmetleri kullanılarak değişik roller tarafından  yerine getirilecek olan öğrenme ve destek etkinliklerinin tutarlı bir iş akışı içerisinde nasıl organize edileceği tanımlanmış olur.

Yukarıda görüldüğü gibi Öğrenme Tasarımı bir öğrenme ve öğretme senaryosunu içeren bir işakışını tanımlamak amacıyla "tiyatro oyunu" metaforunu kullanmaktadır. Perdeler sıralı olduğundan dolayı işakışı da sıralıdır. Fakat dallanma ya da aynı anda yürütülen alt grublar oluşturularak tek dizilimden daha karmaşık davranışlar oluşturulabilir.

IMS LD'de Öğrenme Tasarımı için değişik özellikleri içerecek biçimde üç farklı düzey tanımlanmıştır.

Düzey A: Bu düzey önceki bölümde açıklanan bütün öğeleri içermektedir.

Düzey B: Bu düzey ek olarak özellikler ve koşulları içermektedir. Özellikler içsel ve dışsal olmak üzere iki türlüdür. Dışsal özellikler tasarımın belirli bir kişi için uyarlanması amacıyla kullanılırlar.

Düzey C: Bu düzey öncekilere ek olarak sistem bileşenleri arasında mesajlaşma ve olay tetikleyicileri gibi bildirimler içermektedir. Böylece örneğin önceki görevlerin tamamlanmasıyla bazı olayların devreye girmesi gibi olay tabanlı akış oluşturulabilmektedir (Britain, 2004)

Günümüzde IMS LD'nin değişik düzeylerini içeren CopperCore (1), Reload (2), Collage (Hernandez-Leo vd., 2006), HyCo-ALD (Berlanga vd., 2005), MOT+LD (Paquette vd., 2005), LAMS (Learning Activity Management System) (3)  gibi değişik Öğrenme Tasarımı yazılımları geliştirilmiştir.

Kaynaklar

Britain, S. (2004). A Review of Learning Design: Concept, Specifications and Tools. JISC Report. (http://www.jisc.ac.uk/uploaded_documents/ACF83C.doc)

Koper E.R.J. (2001). Modelling Units of Study from a Pedagogical Perspective: the pedagogical meta model behind EML ( http://dspace.ou.nl/handle/1820/36 )

Hernandez-Leo, D., Villasclaras-Fernandez, E., Asensio-Perez, J., Dimitriadis, Y., Jorrın-Abellan, I., Ruiz-Requies, I., et al. (2006). COLLAGE: A collaborative Learning Design editor based on patterns. Educational Technology & Society, 9(1), 58–71.

Berlanga, A., & Garcia, F. (2005, August 17). IMS LD reusable elements for adaptive learning designs. Journal of Interactive Media in Education. Retrieved November 28, 2007, from http://jime.open.ac.uk/2005/11.

Paquette, G., De la Teja, I., Leonard, M., Lundgren-Cayrol, K., & Marino, O. (2005).
An instructional engineering method and tool for the design of units of learning. In R. Koper & C. Tattersall (Eds.), Learning Design. A Handbook on Modelling and Delivering Networked Education and Training (pp. 161–184, chapter 9). Heidelberg: Springer.



Siteler
(1) http://www.coppercore.org
(2) http://www.reload.ac.uk
(3) http://www.lamsinternational.com/