Personal Research Programme 2013

Personal Research Programme 2013

Kişisel öğrenme ortamları konusundaki çalışmalarım devam ediyor. Şu ana kadar daha sonraki araştırmalarıma temel oluşturacak üç çalışma gerçekleştirdim. Çalışmalardan birincisinde kişisel bilgi yönetimi amacıyla kullanılabilecek genel amaçlı bir liste yönetimi yazılımı geliştirildi. Bu yazılıma ait çalışma İnet-Tr 2012'de sunulmak üzere kabul edildi [1]. İkinci çalışmada, birinci çalışmada geliştirilen kişisel bilgi yönetimi yazılımı üzerinde bir kişisel öğrenme ortamı oluşturulmasına yönelik bir geliştirme gerçekleştirildi. Bu çalışma AECT 2012'de sunulmak üzere kabul edildi [2]. Üçüncü çalışmada ise kişisel bilgi yönetimi üzerine kurulan bir kişisel öğrenme ortamında öğrenme deneyimlerinin kaydedilmesine yönelik bir çerçeve tasarlandı. Bu çalışma FutureLearning 2012'de sunulmak üzere kabul edildi [3].

Bu çalışmalar geliştirme ya da çerçeve önerisi şeklindeki çalışmalar olduğundan dolayı, geçerliliklerinin denenmesi amacıyla deneysel araştırmaların yapılması gerekmektedir. Diğer taraftan, elde edilen yazılımın işlevlerinin ve kullanılabilirliğinin artırılması amacıyla geliştirme çalışmalarının da devam etmesi gerekmektedir. Hem geliştirme hem de araştırma alanında 2013 yılında gerçekleştireceğim çalışmalarda aşağıdaki kişisel araştırma programını bir yol haritası olarak kullanmaktayım:

Şu ana kadar gerçekleştirilenler

• Kişisel Bilgi Yönetimi uygulamasının geliştirilmesi (PIM) (İnet-tr 2012)
• PIM üzerinde PLE oluşturma (PLE on PIM) (AECT 2012)
• Öğrenme deneyimleri kaydetme çerçevesi (Learning Experiences Recording)(FutureLearning 2012)

Kişisel Bilgi Yönetimi Uygulamasının Geliştirilmesi

• Yerel kayıt - buluta kayıt ayarları eklenecek
• Akış yapısı eklenecek
• Gruplandırma ve sıralama işlevleri eklenecek
• Diğer PIM araçlarıyla karşılaştırılmasının yapıldığı bir bildiri hazırlanacak

PIM üzerinde PLE Oluşturma İşlevinin Geliştirilmesi

• W3C Widgets Specifications uygulanabilirliği araştırılacak
• Facebook & Twitter vb. bağlantısı için Widget'lar geliştirilecek
• Live Tiles ve Notfications eklenecek
• Blog Reader aracı eklenecek
• PLE on PIM'ın diğer uygulamalarla karşılaştırılmasının yapıldığı bir bildiri hazırlanacak

PIM Üzerinde PLE Oluşturma Araştırmaları

• İnformel öğrenme, non-formal öğrenme ve formel öğrenme için modelin uygulanabilirliği deneysel olarak ayrı ayrı araştırılacak

Öğrenme Deneyimleri Kaydetme Çerçevesinin Geliştirilmesi

• Microsoft SenseCam bütünleştirilmesi araştırılacak
• Google Glass bütünleştirilmesi araştırılacak
• Yeni veri modelleri geliştirilecek

Öğrenme Deneyimleri Kaydetme Çerçevesi Araştırmaları

• İnformel öğrenme, non-formal öğrenme ve formel öğrenme için modelin uygulanabilirliği deneysel olarak ayrı ayrı araştırılacak
• Öğrenme deneyimlerinin planlanması ve değerlendirilmesi amacıyla yaklaşımlar geliştirilecek.

Bu çalışmaların yansıra PLE alanındaki gelişmeler izlenerek, bu gelişmelerin uygulanabilirliğine ve gerçekleştirilen uygulamaların karşılaştırılmasına/değerlendirilmesine  yönelik araştırmalar da gerçekleştirilecektir. 

[1] M.E. Mutlu, “Yaşam Günlüğü (CARPE) Uygulamaları ve Yaşam Deneyimleri Kaydedicisi için Bir Bilgi Mimarisi Önerisi”, XVII. Türkiye'de İnternet Konferansı’nda sunulan bildiri, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir, 7-9 Kasım 2012 (CD-ROM ortamında dağıtıldı) (Gönderildi)

[2] M.E. Mutlu, 2012 AECT International Convention konferansı dahilinde "Proceedings of 2012 AECT International Convention"  bildiri kitapçığındaki "Observed Technological Developments and Sustainability in PLE Diagrams", Louisville/Kentucky, ABD, 30 Ekim - 3 Kasım 2012 (Kabul edildi)

[3] M.E. Mutlu, Future Learning - IV. International Future Learning Conference on Innovations in Learning for The Future 2012: e-Learning konferansı dahilinde "Proceedings of Future Learning - IV. International Future Learning Conference"  bildiri kitapçığındaki "A Mobile Information Framework Proposal for The Development of Personal Learning Environments",  İstanbul, Turkiye, 14-16 Kasım 2012 (Kabul edildi)

Life Experiences Recorder

Yaşam Deneyimleri Kaydedicisi
Yaşam Günlüğü

Son zamanlarda bireylerin bütün yaşamını ya da yaşamının bir bölümünü kaydetmeye yönelik ileri teknolojiye dayalı yöntemler denenmektedir. Steve Mann’ın giyilebilir bilgisayar denemeleri (1) ile Gordon Bell’in MyLifeBits projesi (2) bunların başında gelmektedir. Lifelogging adı verilen bu uygulamalarda kişinin bütün gördüğü, duyduğu ve internette gerçekleştirdiği etkinliklere ait her şey dijitalleştirilerek kaydedilmektedir. 

Bir bireyin 24 saat, 365 gün her anının kaydedilmesi ve daha sonra gerektiğinde kişinin bu kayıtlara erişebilmesi için bu projelerde gelişmiş ve pahalı teknolojiler kullanılmıştır. Günümüzde Google tarafından geliştirilen Project Glass Projesi video ve ses kaydı yapabilen bir ekran - gözlük barındırmaktadır ve en azından kayıt teknolojisinin ucuzlamasına ve yaygınlaşmasına olanak sağlayacak gibi görünmektedir (Miller, 2012). 

Yaşam Deneyimleri

Teknolojideki bu gelişmeler yaşanırken kişinin yaşamının kaydedilmesi ve bu kayıtların değerlendirilebilmesi amacıyla araştırmalar yapılması gerekmektedir. Bu türden araştırmalarda kullanmak için kişinin yaşam deneyimlerini kaydedebileceği bir yazılım tasarlamaya ve geliştirmeye başladım. 

Burada anahtar kelime "deneyim". Deneyim kelimesi katıldığımız bir etkinlik ya da karşılaştığımız bir varlığa ait bilgi ya da becerimizi ifade etmektedir. Yaşam deneyimleri yaşamımızdaki tüm varlıklar ve etkinliklere ait bilgilerimizi ve becerilerimizi kapsamaktadır. Deneyimlerimiz fiziksel, zihinsel, duygusal, ruhani, dini, sosyal ya da sanal deneyimler olabilir. Diğer taraftan deneyimlerimiz birinci el, ikinci ya da üçüncü el deneyimler olabilmektedir (3). 

Yaşama ait bir deneyimin kaydedilmesi; deneyimi tetikleyen varlığa ya da etkinliğe ait bilgi ve becerilerimizin kayda alınmasıdır. Burada varlık ve etkinliğe ait nesnel bilgilerin yanı sıra yorum, anı, duygu, düşünce vb. öznel bilgilerin kaydı da önem kazanmaktadır. Bu öznel bilgiler varlık ya da etkinliğin bizimle ilgisini kurmakta, deneyimimizi şekillendirmekte ve kaydedilmiş olan bu anı daha sonra anlamlandırmak ve değerlendirmek için gerekli bağlamları tanımlamamıza olanak sağlamaktadır.

Yaşam Deneyimleri Yönetimi Çerçevesi (Life Experiences Management Framework)

Proje başlangıcında Kişisel Bilgi Yönetimi alanındaki yaklaşımlardan yararlanılarak yaşam deneyimlerinin kaydetmeye yönelik uygulanabilir "Life Experiences Management Framework - Initial Version" isimli bir başlangıç çerçevesi ve bu çerçeveye dayalı bir bilgi mimarisi oluşturulmuştur. 

Projede evrimsel yöntem uygulanmasına karar verilmiş ve başlangıç sürümüne ait bilgi mimarisi kullanılarak hazırlanan yazılımla yapılacak deneylerle çerçevenin ve bilgi mimarisinin sürekli olarak evrimleşmesi öngörülmüştür.

Önerilen başlangıç çerçevesi, bireylerin yaşam deneyimlerine ait varlık ve etkinliklerin birer liste olarak kaydının tutulabileceğini varsaymaktadır.

Çerçevenin başlangıç sürümünde; kişilerin varlığını bildiği diğer kişiler, kişilerin çevresindeki nesneler, kişinin sahip olduğunu düşündüğü özellikler, kişinin anı, günlük ve yorumlarını aldığı notlar, kişilerin yaşadığı, ziyaret ettiği ya da bildiği yerler, kişilerin duyguları ve kişilerin sorunları kişilerin varlık listelerini oluşturmaktadır.

Kişilerin yaşadığı ya da etkilendiği olaylar, kişilerin gerçekleştirmek istediği etkinlikler kişilerin sorumlulukları ve görevleri, kişilerin yaşamdan beklentileri ve kendilerine belirledikleri amaçlar, belirli bir anda yapmayı planladığı işler, başkalarıyla biraraya gelerek gerçekleştirdiği etkinlikler ve kendisine ait tanımlayabildiği davranışları kişilerin etkinlik listelerini oluşturmaktadır.

Başlangıç çerçevesinde önerilen varlık ve etkinlik listelerini oluşturmak için gerekli bilgi yapısının; "tanımlayıcı alanlar", "konum bilgisi taşıyan alanlar", "zaman bilgisi taşıyan alanlar" ve "içerik bilgisi taşıyan alanlar" olmak üzere dört grupta toplanmış 20-30 alanla oluşturulabildiği görülmüştür.

Başlangıç çerçevesi ve bilgi mimarisini bir yazılım halinde uygulamaya koyarken süreci basitleştirmek ve kolay yönetebilmek için kullanıcıların  yaşam deneyimlerine ait kayıtları "manuel" olarak ekleyebilecekleri bir tasarım gerçekleştirilmiştir. Deneyim kazanıldıkça kayıt sürecinin daha kullanıcı dostu yöntemlerle gerçekleştirilmesi için yazılımda geliştirme yapılması öngörülmüştür..

Çerçevenin Uygulanması

Life Experiences Management Framework - Initial Version'u kullanarak geliştirdiğim ilk yazılım AllMyListsMetro (Life Experiences Recorder) yazılımıdır (4). AllMyListsMetro hem tabletlerde hem de masaüstünde kullanılabilmek amacıyla yeni bir teknoloji olan Windows 8 Metro Style Application biçiminde geliştirilmiştir.

AllMyListsMetro'nun bu sürümünde kullanıcılar kendilerine sunulan 15 farklı şablondan birisini seçerek bir liste oluşturabilirler ve bu listeye şablona uygun yapıda öğeler ekleyebilirler. 

Yazılımda kullanıcıya "Standart List", "ToDo List", "Task List", "Note List", "People List", "Event List", "Place List", "Issue List", "Appointment List", "Meeting List", "Asset List", "Behaviour List", "Feeling List", "Goal List" ve "Feature List" liste şablonları sunulmaktadır.

Kullanıcılar bu hazır liste şablonlarını kullanarak kişisel bilgi yönetimi için gerekli olabilecek sınırsız liste oluşturabilirler. Listelere metin, resim, ses, video, konum, kişi, belge gibi çok çeşitli bilgi türünü kaydedebilirler. 

Yaşam Deneyimleri Kaydedici Yazılımının Önerilen Kullanımı

Geliştirilen yazılımın önerilen temel kullanım biçimi, kişinin bir yaşam deneyimine ait en uygun liste(ler)e bir ya da daha çok öğe girmesi şeklindedir. Örneğin kullanıcı çıkmış olduğu bir tatile ait deneyim kaydı oluşturmak istemektedir. Bu amaçla Event List şablonu ile oluşturulmuş Tatiller listesine bir öğe ekleyebilir. Place List şablonu ile oluşturduğu Gidilen Yerler listesine tatil yeri hakkında bir kayıt ekleyebilir. Tatilde tanıştığı bir kişiye ait kaydı People List şablonu ile oluşturulmuş Kişiler listesine ekleyebilir. Tatile birlikte gittiği kişilerle ilgili olarak bu kişilerin daha önce oluşturulmuş kayıtlarına ek bilgi ve yorumlar ekleyebilir. Tatile ait fotoğraf ve videoları bu listelere ya da özel oluşturulmuş başka listelere ekleyebilir. Böylece bir deneyime ait çok sayıda bağlamsal kayıt oluşturmuş olur. Herhangi bir aramada sonuç olarak bu tatile ait değişik listelere dağılmış çok sayıda kayıt gelecektir.

Yazılımda gerçekleştirilebilecek küçük bir düzenlemeyle "Deneyim Kaydetmeye Başla" ve "Deneyim Kaydetmeyi Durdur" düğmeleri eklenebilir ve arada geçen süre boyunca eklenmiş bütün öğelere ilgili deneyime ait bir etiket bilgisi kendiliğinden eklenebilir.  

Gelecekteki Çalışmalar

Genel amaçlı olarak hazırlanmış olan Yaşam Deneyimleri Kaydedici yazılımı özel alanlarda kullanılmak için özelleştirilebilir. Örneğin yaşam deneyimlerinin bir alt grubu olan "öğrenme deneyimleri" nin kaydedilmesi ve bu işlevin "kişisel öğrenme ortamı" ile entegre edilmesi amacıyla ayrı bir çalışma yapmaktayım.

Kaynaklar

Miller, P. (2012), Blog post, "Project Glass and the epic history of wearable computers - how we've tried to become more than human". Retrieved from http://www.theverge.com/2012/6/26/2986317/google-project-glass-wearable-computers-disappoint-me

Siteler

(1) http://wearcam.org/pictures.html

(2) http://research.microsoft.com/en-us/projects/mylifebits/default.aspx

(3) http://en.wikipedia.org/wiki/Experience

(4) https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/pim-projects/