Design of Platform-indepented Personal Learning Environments

Platform Bağımsız Kişisel Öğrenme Ortamlarının Tasarımı

2012-2013 Öğretim yılı Güz döneminde UZE613 Uzaktan Eğtimde Yeni Teknolojiler isimli doktora dersinde Arş.Gör İlker Kayabaş ile birlikte hazırlamış olduğumuz "Platform Bağımsız Kişisel Araştırma Ortamlarının Tasarımı" isimli bildiriyi 23-25 Ocak 2013 tarihlerinde Akdeniz Üniversitesinde düzenlenen Akademik Bilişim 2013 konferansında sundum.

Bu çalışmada öğrenenlerin kişisel öğrenme ortamlarını oluşturmaları için tarayıcı tabanlı uygulamaları kullanarak başlangıç sayfaları oluşturmaları için bir tasarım modeli önerilmiştir.

The Applicability of MOOC Approach in Anadolu University

Kitlesel Açık Çevrimiçi Derslerin Anadolu Üniversitesinde Uygulanabilirliği

2012-2013 Öğretim yılı Güz döneminde UZE613 Uzaktan Eğtimde Yeni Teknolojiler isimli doktora dersinde Arş.Gör Buket Kip Kayabaş ile birlikte hazırlamış olduğumuz "Kitlesel Açık Çevrimiçi Derslerin Anadolu Üniversitesinde Uygulanabilirliği" isimli bildiriyi 23-25 Ocak 2013 tarihlerinde Akdeniz Üniversitesinde düzenlenen Akademik Bilişim 2013 konferansında sundum.

Bu çalışmada kitlesel açık çevrimiçi derslerin gelişimi ele alınrak Anadolu Üniversitesi açıköğretim sisteminde uygulanabilirliği tartışılmıştır. Yunusemre Açık Öğrenme Portalı hizmetinin kitlesel açık çevrimiçi ders yapısına dönüştürülmesi için gerekli işlemler önerilmiştir.

Open and Distance Learning - Open Content

Açık ve Uzaktan Öğrenme - Açık İçerik

23-25 Ocak 2013 tarihlerinde Akdeniz Üniversitesinde düzenlenen Akademik Bilişim 2013 konferansında Prof.Dr. Ali Ekrem Özkul başkanlığında gerçekleştirilen "Açık ve Uzaktan Eğitimde Yeni Eğilimler" panelinde "Açık ve Uzaktan Öğrenme - Açık İçerik" isimli bir sunum yaptım. Bu sunuda Açık ve uzaktan eğitim ile açık içerik ilişkisi, kişisel öğrenme ortamları, "Kitlesel Açık Çevrimiçi Dersler" gibi eğilimler birarada tartışılmıştır.

Personal Research Environments Training Seminar

Kişisel Araştırma Ortamları Eğitim Semineri

23-25 Ocak 2013 tarihlerinde Akdeniz Üniversitesinde düzenlenen Akademik Bilişim 2013 konferansında "Kişisel Araştırma Ortamları" isimli bir eğitim semineri düzenledim. 90 dakikadan uzun süren seminerde araştırmacıların Web 2.0 araçlarıyla kişisel araştırma ortamlarını oluşturmalarına yardımcı olacak bilgiler sunuldu. Ayrıca uygulamakta olduğum kişisel araştırma sürecim hakkında bilgi verdim.

My Personal Research Process

Kişisel Araştırma Sürecim (Beta)

Bu yayında kişisel araştırma ortamımda uygulamakta olduğum kişisel araştırma sürecim hakkında bilgi vereceğim. Kişisel araştırma ortamları ve bu ortamlar kullanılarak yürütülen araştırma süreçleri sürekli beta durumundadır ve sürekli geliştirilmeye açıktır. Bu nedenle kişisel araştırma ortamım ve kişisel araştırma sürecim konusunda gelişmeler oldukça burada yayınlamaya çalışacağım.

Kişisel araştırma sürecimi dört başlık altında toplamış olduğum faaliyetlerle tanıtacağım. Bu faaliyetlerin listesi genel bir liste olup, araştırmadan araştırmaya bu listedeki faaliyetlerin sırası ve önemi değişebilmektedir. 

• Kaynakları Yönetmek
• Alanla İlgili Başlıca Yazarların Sosyal Ağlarına Katılmak
• Araştırma Yapmak
• Ağ oluşturmak

Kaynakları Yönetmek

• Alanla ilgili anahtar kelimeleri belirlemek
• Kaynakları Belirlemek (Üniversite kütüphanesi, Google Scholar, ...)
• Alanla ilgili wiki ve blog sitelerini belirlemek
• Kaynakları işaretlemek (Diigo)
• Konuyla ilgili sık yayın yapılan dergileri belirlemek ve bu dergilerin diğer sayılarını taramak
• Konuyla ilgili araştırmalara sık yer verilen sempozyum, konferans ve çalıştayları belirlemek ve bu etkinliklerdeki diğer yayınları taramak, aynı işlemi diğer yıllardaki etkinlikler için gerçekleştirmek
• Alanla ilgili gerçekleştirilmiş projeleri belirlemek ve "project deliverables" dosyalarını belirlemek
• Kaynakları edinmek ve biraraya getirmek (Mendeley)
• Çapraz tarama yaparak eksik kaynakları belirlemek (Varolan kaynakları tarih sırasında tarayarak başvuru kaynaklarını elden geçirmek. Başvurularda bulunan konuyla ilgili diğer kaynaklara erişmek ve Mendeleye'e yüklemek
• Kaynakları zenginleştirmek (Kaynakların tümünü gözden geçirmek, kaynaklar hakkında Mendeley'de etiketler oluşturmak, yazar, eser, yayın türü-yeri ve yayın adı düzeltmeleri yapmak, tekrarları ayıklamak)
• Alanla ilgili alt alanları ve yan alanları belirlemek ve kaynakları Mendeley'de buna göre düzenlemek 

Alanla İlgili Başlıca Yazarların Sosyal Ağlarına Katılmak

• Mendeley yazar indeksinden yararlanarak alanla ilgili belirli bir sayının üzerinde yayın yapmış yazarları belirlemek
• Yazarların Mendeley, Academia, ResearchGate, SlideShare, Twitter, Scribd, Blog, Wiki sitelerini belirlemek ve üye olmak/izlemeye almak
• Yazarların sosyal ağlarını tarayarak ve sosyal ağlardan gelen bildirimleri izleyerek yazarların yeni yayınlarını yakalamak
• Sosyal ağlarda alanla ilgili tartışmalara katılmak, tartışmalar başlatmak

Araştırma Yapmak

• Araştırma konusunu belirlemek ve hipotezi oluşturmak
• Tarama yapmak (Anahtar kelimeleri içeren kaynakları belirlemek ve tümünü gözden geçirmek) 
• Alıntı yapmak (Araştırma konusuyla/hipotezle ilgili  çalışmalardan alıntı yapmak) 
• Araştırma konusuyla ilgili ham bilgileri ve başvuruları bir wiki sitesinde biriktirmek
• Araştırmayla ilgili betimsel/amprik çalışma tasarlamak
• Araştırmayla ilgili düşünceleri bir blog sitesinde yayınlamak, akademik sosyal ağlarda araştırmayla ilgili sorular yöneltmek, tartışmalar başlatmak
• Ortak çalışmalarda ortak kaynaklar için Mendeley'i, ortak belge oluşturmak için Dropbox, SkyDrive ya da Google drive'i kullanmak
• Hipotezi destekleyecek ya da yanlışlayacak sonuçları elde etmek
• Sonuçları yazıp araştırmayı tamamlamak
• Araştırmayı sunmak/yayınlamak

Ağ Oluşturmak

• Araştırmayla ilgili bilgi ve belgeleri Mendeley, Academia, ResearchGate, SlideShare, Scribd, Google Scholar Citations, Microsoft Academic Research gibi ağlara yükleyerek başkalarıyla paylaşmak,
• Paylaşımları Twitter, Facebook ve Google+ gibi ortamlarda duyurmak
• Araştırmayı blog sitesinde tanıtmak ve elde edilen sonuçları sosyal ağlarda başkalarıyla tartışmak

Three Dimensions of Learning

Three Dimensions of Learning

"A Mobile Information Management Framework Proposal for Development of Personal Learning Environments" isimli bildiriyi yazarken öğrenmenin üç boyutuyla tanıştım (Mutlu, 2012). Bu boyutlar yaşam boyu öğrenme (lifelong learning), yaşam genişliğinde öğrenme (life-wide learning) ve yaşam derinliğinde öğrenme (life-deep learning) düzlemlerini kapsamaktadır.

Bu kavramlardan yaşam boyu öğrenme en tanıdık olanı. Doğumdan başlayıp ölüme kadar devam eden öğrenme sürecini ifade etmek amacıyla kullanılmakta ve öğrenmenin zaman boyutunu ortaya çıkarmaktadır. Yaşam boyu öğrenme çözümlenirken formel öğrenme, informel öğrenme ve non-formel öğrenme gibi değişik öğrenme türleriyle karşılaşırız. Gün içerisinde bu öğrenme türleri ayrı ayrı olduğu kadar iç içe geçmiş bir şekilde de yaşanabilmektedir. Öğrenmenin bu biçimleri ağırlıklı olarak öğrenmenin gerçekleştiği yerlerle ilgili olarak birbirinden ayrılabildiği için öğrenmenin uzam boyutunu oluşturmakta ve yaşam genişliğinde öğrenme olarak adlandırılmaktadır. Değerler, davranışlar, kültürel ve dinsel özelliklerin kazanıldığı-öğrenildiği öğrenme türünde ise zaman ve uzam koordinatları net olarak tarif edilememekte ve bu tür öğrenmelerin farklı bir boyutta gerçekleştiği varsayılarak bu boyuta yaşam derinliğinde öğrenme adı verilmektedir.

Adı geçen bildirinin “yaşam boyu öğrenme”, “yaşam genişliğinde öğrenme” ve “yaşam derinliğinde öğrenme” kavramlarını tartıştığım bölümünü buraya alıyorum:

---o---

Learning is a process which starts from birth continues till death (time horizon) and it happens consciously or unconsciously everywhere during daytime (space horizon). This learning, which involves entire life, called as lifelong learning. Learning can occur at an educational institution in a planned way or on its own with the help of communication provided by a person’s social surroundings. The space, which contains all the learning types from formal education to informal education, named as life-wide learning (Figure 1).

Figure 1: Time-space dimensions of learning (Clark, 2005).

The distinction between formal and non-formal learning environments is about where learning takes place. Formal learning occurs within institutions established primarily to deliver education and training, often leads to recognized outcomes and qualifications. Non-formal learning has intended education and training outcomes; however, the setting is out of the dedicated learning institutions, most often in places where learning is not the primary business. Informal learning is distinguishable by an absence of primary intent. It can occur almost anywhere, but as a by-product of other activities. It is often unplanned and without explicit emphasis on learning, yet may still lead to the acquisition of valuable skills, knowledge and attitudes (Clark, 2005) (Table 1).

Formal	Non-formal	Informal
Adult and community education institutions	Labor market programs	Clubs
Universities	Professional associations	Libraries
Vocational education and training providers	On-the-job training	Museums
High schools	Work experience programs	Art galleries
Primary schools	Volunteer organizations	Playgrounds
Pre-schools	Childcare centers	Families
University of third age	Learning circles	Eldercare homes

Table 1: Life-wide learning (Clark, 2005).

When we check how much time lifelong learning consumes at which part of the individuals’ life; formal and informal learning starts at kindergarten stage (contains %9,25 of time), increases at primary and middle school education (increases up to %18,5 of time), starts decreasing at bachelor’s and master’s degree (contains %7,7 and %5,1 of time in turn) and when school life ends except vocational trainings and refresher trainings it doesn’t appear in a person’s life.  Rest of the time is used at informal learning environments (Life Center, 2005) (Figure 2).

Figure 2: Estimated time spent in school and informal learning environment
 (Life Center, 2005)

Bureau of Education of Hong Kong Special Administrative Region has been developed a lifelong learning template for students. In this template, time, place and people dimensions of the students are divided and detailed into two fundamental parts as in-school and out of school. According to this model, lifelong learning focuses on place, time and instructions of the learning.  When whole learning process is scanned, all the time when a person is awake is a learning moment, all the people he/she knows are potential instructors, all the places he/she has been are potential learning environments (Hong Kong, 2012).

Life-Deep Learning is defined by LIFE Center of University of Washington, USA, as another concept. According to this center, life deep learning, which leads people what to believe, how to behave, how to judge himself/herself and others, embraces all the religious, spiritual, ethical an social values (Banks et al, 2007). Formation of all these values are closely related to other experiences a person has and roles a person takes. An individual’s objective perception of self with an integrated approach happens by a detailed examination of his/her past and inner world. This kind of examination can be achieved with the help of evaluation of different unstructured private information such as memories, journals, diaries, comments, personal notes etc. …

---o---

References

Banks, J., Au, K., Ball, A., Bell, P., Gordon, E., Gutierrez, K., et al. (2007), Learning in and out of school in diverse environments: Life-long, life-wide, life-deep. Seattle, The LIFE Center (The Learning in Informal and Formal Environments Center), University of Washington, Stanford University, and SRI International, Retrieved from http://life-slc.org/docs/Banks_etal-LIFE-Diversity-Report.pdf

 Clark, T. (2005), Lifelong , life-wide or life sentence ? Australian Journal of Adult Learning, 45(1), 47-62.

 Hong Kong (2012), Life-wide Learning Contextual Matrix, Education Bureau of the Government of the Hong Kong Special Administrative Region, Retrieved from http://www.edb.gov.hk/index.aspx?nodeID=3764&langno=1

Life Center (2005), "The LIFE Center's Lifelong and Lifewide Diagram", Retrieved from http://life-slc.org/about/about.html

---o---

Literatürde öğrenmenin üç boyutu

Öğrenmenin üç ve daha fazla boyutları ifadesi başka yazarlarca da farklı kavramları bir araya getirmek için kullanılmıştır:

Illeris (2003) öğrenmenin “cognitive”, “emotional” ve “social” boyutlarına referans vermiştir.

Angelo (1991), psikoloji’den “declarative learning”, “procedural learning”, “conditional learning” kavramlarını ödünç almış, bu kavramlara kendisi de “reflective learning”’i ekleyerek dördüncü boyuta ulaşmıştır.

Thaxton (2012), öğrenmenin “interactive”, “constructive” ve “transformative” boyutlarını içeren çok yüzlü bir süreç olduğunu ifade etmiştir.

CISCO’dan Rau (2012) Neil Flieming’in VAK/VARK modelinde yeralan üç ayrı tür öğrenen türü (“visual”, “auditory” ve “kinesthetic”) yaklaşımından yola çıkarak öğrenmenin üç boyutu kavramını önermiştir. Buna göre CISCO’nun birleşik iş ortamı görme, duyma ve dokunma-yapma boyutlarını içermektedir.

Böylece öğrenmenin boyutları için yazarlarca değişik tanımlar ortaya atıldığı görülmektedir. Boyut kavramının Rau’nun önerisi dışındaki kullanımları incelendiğinde eğitim kuramları içerisinde yeralan kavramların biraraya getirilmesi ile oluşturuldukları, fiziksel anlamda boyutlar olmadıkları görülmektedir. Rau’nun görüntü, ses ve dokunma boyutları ise fiziksel kavramlar olmasına rağmen zaman ve uzam boyutlarını içermemektedir.

Bu çalışmada önermiş olduğumuz ve yaşam boyu öğrenme (lifelong learning), yaşam genişliğinde öğrenme (life-wide learning) ve yaşam derinliğinde öğrenme (life-deep learning) düzlemlerinden oluşan öğrenmenin üç boyutu kavramı diğer yazarların boyut kavramını kullanımına göre fiziksel boyut olgusuna daha yakın bir kullanımdır.

Öğrenmenin üç boyutu ele alındığında kişisel öğrenme yönetimi nasıl gerçekleşir? Bu soruya literatürde yoğun bir tarama yaparak yanıt bulmaya çalışacağım. 

Yararlanılan Kaynaklar

Mutlu, M.E., (2012b), "A Mobile Information Management Framework Proposal for The Development of Personal Learning Environments", Future Learning - IV. International Future Learning Conference on Innovations in Learning for The Future 2012: e-Learning Konferansı dahilinde "Proceedings of Future Learning - IV. International Future Learning Conference" bildiri kitapçığındaki bildiri, 3-32 pp. 14-16 Kasım 2012, İstanbul.

Knud Illeris (2003). Three Dimensions of Learning: Contemporary learning theory in the tension field between the cognitive, the emotional and the social". 272 pages. Paperback. Malabar, Florida: Krieger. ISBN: 87 7867 1213

Angelo, T. A. (1991)." Ten Easy Pieces:  Assessing Higher Learning in Four Dimensions".  New Directions for Teaching and Learning, 46, 18-20.

Thaxton, C., “The Three Dimensions of Learning | Suite101“, Jul 16, 2011,  http://suite101.com/article/the-three-dimensions-of-learning-a380111, (31, 12, 2012 tarihinde erişildi)

Mike Rau, "The Three Dimensions of Learning", http://blogs.cisco.com/news/the-three-dimensions-of-learning/, September 24, 2012, (31, 12, 2012 tarihinde erişildi)

Development and Implementation of A Lifelogging System for Management of Lifelong Learning Experiences

Yaşam Boyu Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi Amacıyla Bir Yaşam Günlüğü Sisteminin Geliştirilmesi ve Uygulanması

Anadolu Üniversitesi Proje Birimine 15 Aralık 2012'de "Yaşam Boyu Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi Amacıyla Bir Yaşam Günlüğü Sisteminin Geliştirilmesi ve Uygulanması" isimli bir Bilimsel Araştırma Projesi önerisinde bulundum. Proje kabul edildiğinde kuramsal konuları burada, teknik konuları ise http://personalinformationsystems.blogspot.com/ sitesinde yayınlayacağım. Projenin özetini burada yayınlıyorum:

Özet

Yaşam günlüğü (lifelogging) bireylerin yaşamlarına ait her anın dijital olarak kaydedilmesi işlemine verilen isimdir. Yaşam günlüğü uygulamalarının başlangıcı 80’li ve 90’lı yıllarda Steve Mann tarafından gerçekleştirilen giyilebilir bilgisayar deneylerine dayanmaktadır. O dönemlerde büyük ve ağır kasklar şeklinde tasarlanan ve kullanan kişinin gördüğü ve duyduğu her mesajı kaydeden cihazlar günümüzde küçülerek sıradan bir gözlük büyüklüğüne inmiştir. Benzer amaçlarla 2000’li yıllarda Microsoft tarafından geliştirilen ve boyuna takılarak kullanılan Microsoft SenseCam kayıt cihazı ile gün boyunca 30 saniyede bir sürekli olarak fotoğraf çekilerek, günlük hayatın kaydedilmesi mümkün olmaktadır. Bu aygıt ile çok sayıda yaşam günlüğü araştırması gerçekleştirilmiştir. Bu alandaki çalışmalar CARPE (Continuously/Capture, Archival and Retrieval of Personal Experiences) adıyla kavramsallaştırılmış ve aynı isimli konferanslar düzenlenmeye başlanmıştır (Mutlu, 2012a).

Yaşam boyu öğrenme etkinlikleri formel öğrenme, non-formel öğrenme ve informel öğrenme olarak gruplandırılabilmektedir. İnformel öğrenme yaşam boyunca devam eden ve çoğu durumda planlanmamış, kendiliğinden gelişen ve yaşanmakta olduğu anda farkına varılamayabilen öğrenme deneyimlerini içermektedir. Formel ve non-formel öğrenme genellikle eğitim kurumları tarafından oluşturulan ve yönetilen öğrenme ortamlarında gerçekleşirken, informel öğrenme ağırlıklı olarak bireyin kendisi tarafından bilinçli ya da farkına varmadan oluşturulan ve yönetilen kişisel öğrenme ortamlarında gerçekleşmektedir. Mutlu (2012b) tarafından bireylerin öğrenme deneyimlerini yönetmelerine yönelik olarak geliştirilen “Life-Wide Learning Experiences Management Framework” isimli bir çerçeveye göre bireylerin günlük yaşamına ait kişisel deneyimlerinin manuel ya da otomatik olarak kaydedilmesi ve sonradan birey tarafından bu kayıtların incelenmesiyle informel öğrenme deneyimlerinin farkına varılması ve anlamlandırılması, bireyin yaşam boyu öğrenme sürecini yönetebilmesi için bir fırsat sunmaktadır.

Kişisel öğrenme ortamları, Web 2.0 ve sosyal ağ teknolojilerine dayalı olarak bireylerin yaşam boyu öğrenme süreçlerinde kullanmak amacıyla kendileri tarafından oluşturulan ve yönetilen öğrenme ortamlarıdır ve informel öğrenme deneyimleri büyük ölçüde kişisel öğrenme ortamlarında yaşanmaktadır. Kişisel öğrenme ortamlarının sürdürülebilirliğinin öğrenme deneyimlerinin yönetilebilirliği ile yakın ilişkisi bulunmaktadır (Mutlu, 2012c).

Bu projede bireylerin yaşam boyu öğrenme deneyimlerini kaydetmesi ve değerlendirmesi amacıyla bir yaşam günlüğü aracı geliştirilecek ve uygulanacaktır. Proje kapsamında geliştirilecek olan yaşam günlüğü aracı, masaüstü bilgisayar, tablet ve akıllı telefon üzerinde çalışabilen, bilgisayarın görüntü ve ekran kaydedicisi ile bireyin yaşam deneyimlerini bilgisayardaki diğer sensörlerden gelen bilgiler ile bağlam etiketleri oluşturarak kaydeden, AllMyLists LE isimli yaşam günlüğü ve öğrenme deneyimleri yönetimi yazılımından oluşmaktadır.

Projede üç farklı uygulayıcı geliştirilen yaşam günlüğü aracını bir ay süreyle bireysel olarak kullanacaktır. Uygulayıcılar kullanım süresince bilgisayar, tablet ve akıllı telefonlarıyla bu cihazlar üzerinde ya da çevresinde gerçekleşen kişisel deneyimlerini giyilebilir bir yaşam günlüğü kamerası ile fotoğraf biçiminde ve/veya çalışmakta oldukları bilgisayara ait ekran görüntüsü biçiminde kaydedecekler, belirli aralıklarla bu deneyimleri tarayarak yaşam boyu öğrenme deneyimlerini fark etmeye çalışacaklar ve hatırlatıcı etiketlerle anlamlandıracaklardır. Uygulama sonunda bu sürecin bireylerin öğrenme deneyimlerine yönelik farkındalığını artırması ve gelecekteki öğrenme deneyimlerini planlama, uygulama ve denetleme becerilerini geliştirmesi beklenmektedir. Bu beklentinin ölçülmesi amacıyla bir değerlendirme anketi hazırlanacaktır. Uygulama sonunda uygulama süreci değerlendirilecek ve kullanılan yaklaşımın bireylerin yaşam boyu öğrenme süreçlerini yönetebilmeleri açısından etkisi belirlenecektir. 

Yararlanılan Kaynaklar

Mutlu, M. E., (2012a), “Yaşam Günlüğü (CARPE) Uygulamaları ve Yaşam Deneyimleri Yönetimi İçin Bir Bilgi Mimarisi ”, XVII. Türkiye’de İnternet Konferansı, 7-9 Kasım 2012, Eskişehir.

Mutlu, M.E., (2012b), "A Mobile Information Management Framework Proposal for The Development of Personal Learning Environments", Future Learning - IV. International Future Learning Conference on Innovations in Learning for The Future 2012: e-Learning Konferansı dahilinde "Proceedings of Future Learning - IV. International Future Learning Conference" bildiri kitapçığındaki bildiri, 3-32 pp. 14-16 Kasım 2012, İstanbul.

Mutlu, M.E. (2012c), "Technological Developments Observed in the PLE Diagrams and Sustainability”, 2012 AECT International Convention, Louisville/Kentucky, ABD, 30 Ekim - 3 Kasım 2012.

Anahtar Kelimeler: Yaşam Boyu Öğrenme; Yaşam Genişliğinde Öğrenme; İnformel Öğrenme; Kişisel Öğrenme Ortamları; Yaşam Günlüğü; Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi; Kişisel Bilgi Yönetimi; Kişisel Deneyimlerin/Öğrenme Deneyimlerinin Kaydedilmesi, Arşivlenmesi ve Erişilmesi